ΛΑΟΙ ΤΗΣ ΚΟΝΤΗΣ ΜΝΗΜΗΣ

Η ακροδεξιά διήλθε τον Ρουβίκωνα

 Γιώργος Παυλόπουλος

Η ένταση των καπιταλιστικών και ιμπεριαλιστικών ανταγωνισμών «επιβάλει» στο ευρωπαϊκό κεφάλαιο να κάνει μια νέα «βουτιά» στην εκμετάλλευση του κόσμου της εργασίας και της νεολαίας, καθώς και μια επιχείρηση να τεθεί εθνικό πρόσημο στις έντονες κοινωνικές αναταράξεις που προκαλούνται και έρχονται στην επιφάνεια με κάθε ευκαιρία, μέσα από κάθε ρωγμή. Την ίδια ώρα, όπως έδειξαν και οι εκλογές στην Πορτογαλία, η κυβερνώσα Αριστερά ζει το δικό της ρέκβιεμ.

 

Tριπλές εκλογές, το ίδιο μήνυμα

«Μην ξεγελαστείτε από τις τριπλές εκλογές της Κυριακής: Η σκληρή Δεξιά είναι πιο ισχυρή παρά ποτέ», προειδοποιεί το Politico απαντώντας, εμμέσως πλην σαφώς, στην «ανακούφιση» των Βρυξελλών για την επικράτηση – έστω και οριακή – των αποκαλούμενων «φιλοευρωπαϊστών» στις αναμετρήσεις που διεξήχθησαν πριν μία εβδομάδα σε Ρουμανία, Πολωνία και Πορτογαλία. «Πρόκειται για μια παγκόσμια τάση, η οποία ξεκίνησε με την επιστροφή του Ντόναλντ Τραμπ στον Λευκό Οίκο. Καταγράφηκε με σαφήνεια στις εκλογές του περασμένου Ιουνίου για το ευρωκοινοβούλιο, που είχαν ως αποτέλεσμα πάνω από τους μισούς εκ των 720 συνολικά αντιπροσώπων σε αυτό να προέρχονται από την Κεντροδεξιά και την πιο εξτρεμιστική Δεξιά», διαπιστώνει από την πλευρά της η ισπανική el Pais.

Ανάλογη είναι, μάλιστα, η εικόνα που έρχεται και από δεκάδες ακόμη αναλύσεις – τουλάχιστον εκείνες που δεν μένουν στους αριθμούς, αλλά αναζητούν την ουσία και τις τάσεις πίσω από αυτούς. Η αλήθεια δε είναι πως έχουν απόλυτο δίκιο, μια και ουδείς έχει το δικαίωμα να κάνει λόγο για ήττα, όταν οι υποψήφιοι της Ακροδεξιάς έλαβαν εξαιρετικά υψηλά ποσοστά στις προεδρικές εκλογές σε Ρουμανία και Πολωνία, ενώ το Chega έχασε για λίγο τη δεύτερη θέση από τους Σοσιαλιστές στις βουλευτικές εκλογές στην Πορτογαλία. Κι αυτό όταν την ίδια στιγμή, στις περισσότερες χώρες της ΕΕ τα όμορα κόμματα είναι πρώτα ή δεύτερα.

Από αυτή την άποψη, θα άξιζε να προσέξουμε ότι τόσο το Politico όσο και η el Pais (όπως και ολοένα περισσότερα ΜΜΕ) αποφεύγουν πλέον να κάνουν λόγο για Ακροδεξιά και χρησιμοποιούν… εναλλακτικούς χαρακτηρισμούς – όπως «σκληρή» ή «εξτρεμιστική» Δεξιά.

Πολιτικές ανακατατάξεις στην εποχή της κρίσης

Η Ακροδεξιά αποτελεί πλέον μια «κανονικότητα» στο πολιτικό τοπίο της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Στα κοινοβούλια, όπου τα κόμματα που τοποθετούνται σε αυτό το φάσμα είναι σχεδόν παντού πρώτα ή δεύτερα σε ποσοστά και αριθμό βουλευτών. Στις κυβερνήσεις, καθώς πληθαίνουν τα κράτη στα οποία είτε τις ελέγχουν (Ιταλία, Ουγγαρία) είτε μετέχουν ως εταίροι ή τις στηρίζουν (Ολλανδία, Σουηδία). Στην αξιωματική αντιπολίτευση, θέση την οποία έχουν στα δύο μεγαλύτερα κράτη-μέλη (Γαλλία, Γερμανία) και σε αρκετά ακόμη (όπως Πολωνία). Και, πάνω από όλα, στην πολιτική γραμμή που κυριαρχεί σε επίπεδο ΕΕ και «27», η οποία έχει υιοθετήσει εμπράκτως τις περισσότερες από τις θέσεις της.

Ουσιαστικά, η θέση την οποία αντικειμενικά έχει καταλάβει σήμερα η Ακροδεξιά αναδεικνύει και τη συνολική κατεύθυνση την οποία έχει πάρει το οικοδόμημα της ΕΕ. Κατεύθυνση αντιδραστική, αντεργατική και ρατσιστική, όπως επίσης και φιλοπόλεμη και εθνικιστική, στο φόντο της όξυνσης των ενδοκαπιταλιστικών και ιμπεριαλιστικών ανταγωνισμών. Και, βεβαίως, σιωνιστική, όπως δείχνει η υποστήριξη του συνόλου των ακροδεξιών κομμάτων στο κράτος-τρομοκράτη του Ισραήλ. Αυτός, εξάλλου, είναι και ο λόγος που την καθιστά όχι απλώς αποδεκτή από το κεφάλαιο και τους παραδοσιακούς πολιτικούς του εκπροσώπους – κυρίως τη χριστιανοδημοκρατική Δεξιά, που ολοένα πιο συχνά βλέπει σε αυτή τον ιδανικό εταίρο – αλλά απολύτως αναγκαία.

Μεγάλοι χαμένοι, την ίδια στιγμή, είναι αναμφίβολα οι Σοσιαλιστές-Σοσιαλδημοκράτες, όπως αποδεικνύουν και τα απογοητευτικά εκλογικά τους ποσοστά στις περισσότερες χώρες της ΕΕ, έχοντας χάσει τη μία από τις δύο πρώτες θέσεις που στο παρελθόν θεωρούσαν ότι τους ανήκαν δικαιωματικά. Πρόκειται για μια εξέλιξη η οποία επίσης αναδεικνύει όχι απλώς τη στροφή που συντελείται σε πολιτικό επίπεδο, αλλά τη νέα ιστορική περίοδο στην οποία έχουμε εισέλθει, με το ευρωπαϊκό κεφάλαιο να είναι υποχρεωμένο να προσαρμοστεί τάχιστα σε αυτή. Μια εποχή, δηλαδή, που δεν χαρακτηρίζεται πλέον από το «κοινωνικό κράτος» και το «κοινωνικό συμβόλαιο» που κυριάρχησαν μεταπολεμικά, αλλά από την ολόπλευρη επίθεση στον κόσμο της εργασίας και τη νεολαία, με σκοπό την ένταση της εκμετάλλευσης, της απόσπασης απόλυτης και σχετικής υπεραξίας και της καταστολής των λαϊκών και δημοκρατικών ελευθεριών και δικαιωμάτων.

Σε αυτή την ιστορική καμπή της ταξικής πάλης, η Ακροδεξιά αξιοποιείται τόσο ως πολιορκητικός κριός όσο και ως ανάχωμα για την απορρόφηση των κοινωνικών κραδασμών με εθνικό πρόσημο. Δεν χωράει αμφιβολία, ωστόσο, ότι σε βάθος χρόνου καθοριστική θα είναι η πρώτη πλευρά – με τη δεύτερη να λειτουργεί συμπληρωματικά και πάντα σε συνάρτηση με τις διεθνείς εξελίξεις και την τροπή του θα παίρνει ο ανταγωνισμός στο πλαίσιο του ολοκληρωτικού καπιταλισμού της εποχής μας, ακόμη και εντός της ΕΕ.