Η νέα τραγωδία, με την ωρολογιακή βόμβα που είχαν φορτώσει την ταλαιπωρημένη από τους ξένους δάχτυλους Κύπρο, και που έσκασε στα χέρια της κυπριακής κυβέρνησης, εκτός από τους 12 νεκρούς του δεκάδες τραυματίες και τις τεράστιες καταστροφές, αφήνει πολλά αναπάντητα ερωτήματα.
Πριν πάμε στις ευθύνες, ποια είναι τα πρώτα συμπεράσματα που μπορείς να καταλήξεις από τα γεγονότα που συνθέτουν την ιστορία.
1. Οι ασφυκτικές πιέσεις προς ένα κρατίδιο, που δεν το αφήνουν να είναι ανεξάρτητο. Το μισό κατεχόμενο, και το άλλο στην ΕΕ.
2. Παρ΄όλο που δεν είναι στο ΝΑΤΟ, στρατεύματα χώρα-μέλους της Ατλαντικής Συμμαχίας κατέχουν το βόρειο τμήμα, ενώ στρατεύματα άλλης χώρα κατέχουν τμήμα της νήσου με αποικιακή σύμβαση, -ίδε βρετανικές βάσεις, όπου ισχύουν οι νόμοι του βρετανικού κράτους.
3. Στην υπόθεση της «κατάσχεσης των «πυρομαχικών», δέχτηκε πιέσεις από το Ισραήλ, τις ΗΠΑ
και του ΣΑ του ΟΗΕ.
4. Όποια λύση κι αν διάλεγε ο Χριστόφιας ήταν καμένος από χέρι. Είτε από τους Σύρους, είτε από τους Ιρανούς, είτε από τους Αμερικανούς κλπ. Του είχαν αφήσει στα χέρια του μια καυτή πατάτα.
5. Οι Αμερικανοί μπορούν να στέλνουν όπλα όπου θέλουν, αλλά και να αποφασίζουν ποιες χώρες δεν θα πρέπει να στέλνουν όπλα και σε ποιες.
Ερώτημα 1ο: Όταν οι Αμερικανοί έκαναν τη νηοψία στο φορτηγό σκάφος και «ανακάλυψαν» τα πυρομαχικά, γιατί δεν τα κατάσχεσαν αμέσως, αλλά τα φόρτωσαν στην Κύπρο;
Ερώτημα 2ο: Από τις περιγραφές των μαρτύρων, για τις συνθήκες που επικρατούσαν την στιγμή της έκρηξης, ανέφεραν «υγρασία» και «ομίχλη». Συνθήκες όχι και τόσο προσοδοφόρες για την έναρξη πυρκαγιάς, όσο εκείνες που επικρατούν τις μεταμεσημβρινές ώρες… Η κυπριακή διπλωματία πάντως, έσπευσε να αποκλείσει το ενδεχόμενο σαμποτάζ...
Οι συνωμοσιολόγοι βέβαια, θ΄αρχίσουν να λένε τα δικά τους: Ενδεχόμενοι σαμποτέρ; Πάμπολλοι. Η αλ Κάιντα. Τουρκοκύπριοι προβοκάτορες. Πράκτορες μυστικών υπηρεσιών, από το Ιράν, τη Συρία, το Ισραήλ. Η CIA. κλπ.
Κάπου εδώ θα παραπέμψουν όσους πουν ότι έχει δράσει πάλι το «HAARP»…
Ζητούν από μια χώρα του μεγέθους και της γενικότερης κατάστασης που επικρατεί στην Κύπρο, να έχει τις απαραίτητες εγκαταστάσεις για τη φύλαξη ενός τόσο επικίνδυνου όσο και πολιτικά εαίσθητου υλικού.
Οι ευθύνες αν και όταν κατανεμηθούν δεν θα είναι αρκετές για να καλύψουν το μέγεθος της τραγωδίας.
Την αλήθεια ούτε αυτή την φορά θα τη μάθουμε σύντομα. Ούτε από τον ιστορικό του μέλλοντος, που δεν γνωρίζουμε ποιανού συμφέροντα θα εξυπηρετεί.
Όπως δεν θα μάθουμε τι είναι αλήθεια από όσα διέρρευσε πάλι το Wikileaks, που αποκαλύπτει όσα συμφέρουν κάποιους ότι πρέπει να βγουν στην επιφάνεια. Μόνον οι μελλοντικές εξελίξεις, ίσως αφήσουν να φανεί η σκοτεινή πλευρά των πραγμάτων. Ίδωμεν.
Τι γράφουν στην Κύπρο οι εφημερίδες;
Το θέμα ήταν… ιδεολογικό - γράφει ο "Πολίτης"
Είχαμε την ευκαιρία να ξεφορτωθούμε τα πυρομαχικά το 2009, σύμφωνα με έγγραφα του Στέιτ Ντιπάρτμεντ που διέρρευσαν μέσω του Wikileaks, όμως δεν θέλαμε να προκαλέσουμε αντίποινα από τη Δαμασκό με αναβάθμιση του βορρά...
Εναλλακτικές επιλογές και τεχνική βοήθεια είχαν προσφέρει το 2009 τόσο οι ΗΠΑ, όσο και η Γερμανία και η Γαλλία για να ξεφορτωθεί η Κύπρος τα εκρηκτικά τα οποία κατασχέθηκαν από το σκάφος το οποίο τα μετέφερε από το Ιράν στη Συρία, όμως η Κυβέρνηση αρνήθηκε, σύμφωνα με το παρασκήνιο της άφιξης των 98 εμπορευματοκιβωτίων στη χώρα όπως προκύπτει από απόρρητα και εμπιστευτικά τηλεγραφήματα του Στέιτ Ντιπάρτμεντ που έδωσε πρόσφατα στη δημοσιότητα η ιστοσελίδα Wikileaks .
Το υπό κυπριακή σημαία και ρωσικής ιδιοκτησίας M/V Monchegorsk, το οποίο είχε μισθώσει η κρατική ναυτιλιακή εταιρεία του Ιράν είχε υποστεί νηοψία από αμερικανικές δυνάμεις στις 19 και 20/1 2009 σύμφωνα με απόρρητο τηλεγράφημα που στάλθηκε από το αμερικανικό υπουργείο Εξωτερικών προς την πρεσβεία των ΗΠΑ στη Λευκωσία στις 22/1 και κωδικό 09STATE5968 [http://wikileaks.org/cable/2009/01/09STATE5968.html].
Σύμφωνα με το ίδιο τηλεγράφημα το φορτίο, το οποίο κατευθυνόταν από το Ιράν προς τη Λατάκεια της Συρίας, περιλάμβανε υψηλής ισχύος εκρηκτικά και πυρίτιδα, καθώς και οβίδες πυροβολικού και πυρομαχικά για τεθωρακισμένα. Όπως ανέφερε χαρακτηριστικά το τηλεγράφημα, «αν το σκάφος φτάσει στη Συρία χωρίς να υπάρξουν οι κατάλληλες προσπάθειες από την Κυπριακή Δημοκρατία να εφαρμόσει τα σχετικά ψηφίσματα του Συμβουλίου Ασφαλείας του ΟΗΕ, η Αμερικανική Κυβέρνηση δεν θα μπορεί να παρουσιάσει θετικά τις πράξεις της ΚΔ (Κυπριακής Δημοκρατίας)». Συγκεκριμένα οι Αμερικανοί αναφέρονταν στο ψήφισμα 1747 το οποίο αφορά τις κυρώσεις κατά της χώρας σε σχέση με το πυρηνικό της πρόγραμμα.
Νομικοί χειρισμοί και ΟΗΕ
Από την αρχή η αμερικανική πρεσβεία επισήμανε πως η Κύπρος θα ήθελε να αποφύγει να προκαλέσει τριβές με τη Συρία εξαιτίας ενδεχόμενων κινήσεων αναβάθμισης του ψευδοκράτους από τη Δαμασκό ως αντίποινα
http://wikileaks.org/cable/2009/01/09NICOSIA58.html ).
Στις 28/1, ο τότε πρέσβης Φρανκ Ούρμπαντσικ, προσέφερε στον διευθυντή του Διπλωματικού Γραφείου του Προεδρικού, Λεωνίδα Παντελίδη, φωτογραφίες οι οποίες τραβήχθηκαν κατά τη διάρκεια του πρόσφατου ελέγχου του σκάφους από το Αμερικανικό Ναυτικό, προσφέροντας παράλληλα εκ νέου τη βοήθεια των ΗΠΑ και προτείνοντας στις κυπριακές αρχές να προχωρήσουν σε ανεξάρτητο έλεγχο του φορτίου.
Όπως πάντως ανέφερε στον πρέσβη ο κ. Παντελίδης η παρουσία μεγάλων ποσοτήτων ισχυρών πυρομαχικών στο σκάφος «προκαλούσε ανησυχία στους Κύπριους για λόγους ασφαλείας», απορρίπτοντας όμως την προσφορά για βοήθεια από τις ΗΠΑ (09NICOSIA75 http://wikileaks.org/cable/2009/01/09NICOSIA75.html ).
Η κυριότερη πρόταση του κ. Παντελίδη, σύμφωνα με το απόρρητο τηλεγράφημα με κωδικό 09NICOSIA77 [ http://wikileaks.org/cable/2009/01/09NICOSIA77.html ] από τις 29/1 ήταν η Κύπρος να μεταφέρει το φορτίο στην UNFICYP, ή ακόμα και στη δύναμη του ΟΗΕ στον Λίβανο (UNIFIL) η οποία έχει τη ναυτική βάση της στη Λεμεσό. Κύριο αίτημα της Κύπρου ήταν η μεταφορά των πυρομαχικών να γίνει υπό την αιγίδα των Ηνωμένων Εθνών, και όχι απλά μέσω τρίτης χώρας. Η πιθανότητα εμπλοκής των Βρετανικών Βάσεων στην υπόθεση, μετά από συνάντηση του κ. Ούρμπαντσικ με τον τότε Βρετανό ύπατο αρμοστή, Πίτερ Μίλετ, στις 30/1 (09NICOSIA93 http://wikileaks.org/cable/2009/01/09NICOSIA93.html ), συνάντησε αντιδράσεις από την Κυβέρνηση η οποία προτιμούσε την εμπλοκή του ΟΗΕ ή της Γαλλίας και την κατάθεση αναφοράς προς το Συμβούλιο Ασφαλείας.
Και στο βάθος... Μόσχα
Στο ίδιο τηλεγράφημα ο Αμερικανός πρέσβης επισημαίνει πως αν και η Κυπριακή Κυβέρνηση έκανε λόγο για τις υποχρεώσεις της βάσει των ψηφισμάτων, «πολιτικές πραγματικότητες για την ΚΔ – συγκεκριμένα η επιθυμία να ικανοποιηθεί η Μόσχα με κάθε κόστος και να αποτραπούν αντίποινα από τη Δαμασκό μέσω της αναβάθμισης των σχέσεων με την ‘παράνομη Τουρκική Δημοκρατία της Βορείου Κύπρου’ – επιβάλλουν όπως το φορτίο φτάσει τελικά στη Συρία». Ανεξάρτητα πάντως της στάσης της Κύπρου, ο πρέσβης αναγνώρισε πως η στάση της Ρωσίας θα μπορούσε να αποβεί προβληματική καθώς η Μόσχα θα μπορούσε να εμποδίσει την πρόοδο στο θέμα αφήνοντας το φορτίο στην Κύπρο – γι’ αυτό και πρότεινε να συνεννοηθεί η ΚΔ πρώτα με τη Ρωσία για να διασφαλίσει την υποστήριξή της.
Στις 2/2 πάντως, ο αναπληρωτής πρέσβης της Ρωσίας, Αλεξάντερ Σιερμπάκοφ, αρνήθηκε πως η Μόσχα ασκούσε πιέσεις στη Λευκωσία, προσθέτοντας πως «υπεύθυνη για τη διαχείριση του περιστατικού» είναι η Κύπρος καθώς τα ψηφίσματα του ΣΑ αναφέρονται στις ευθύνες της χώρας τη σημαία της οποίας χρησιμοποιεί ένα σκάφος, και όχι της χώρας από την οποία προέρχονται οι ιδιοκτήτες (09NICOSIA96 http://wikileaks.org/cable/2009/02/09NICOSIA96.html ).
Σύμφωνα με το ίδιο τηλεγράφημα ο τότε Γάλλος πρέσβης, Νικολά Γκαλέι, είχε συνάντηση με τον κ. Παντελίδη και τον γενικό διευθυντή του υπουργείου Εξωτερικών, Νίκο Αιμιλίου, για χάραξη στρατηγικής. Πάντως, όπως ανέφερε ο κ. Γκαλέι, το θέμα είχε περάσει πλέον στην ευθύνη του ΟΗΕ καθώς η Κυβέρνηση ετοιμαζόταν να υποβάλει αναφορά στην Επιτροπή για τις Κυρώσεις στο Ιράν. Ο Γερμανός πρέσβης, Γκόντφριντ Ζάιτς, πρόσφερε επίσης χωρίς όρους βοήθεια στην Κύπρο, στέλνοντας μεταξύ άλλων «ειδικούς από το Βερολίνο ή ακόμα και σκάφος το οποίο θα μπορούσε να απομακρύνει το φορτίο από την κυπριακή επικράτεια». «Η Επιτροπή θα πρέπει να ρωτά την Κύπρο για το πώς θα προχωρήσουμε, και όχι το αντίθετο» φέρεται να δήλωσε χαρακτηριστικά ο κ. Γκαλέι.
Θέμα ιδεολογίας
Εντύπωση προκαλούν πάντως δηλώσεις που φέρεται να έκανε ο υπουργός Εξωτερικών, Μάρκος Κυπριανού, στις 3/2 μιλώντας στον κ. Μίλετ, σύμφωνα πάντα με τον κ. Ούρμπαντσικ (09NICOSIA98 http://wikileaks.org/cable/2009/02/09NICOSIA98.html ), που θέλουν την Κυβέρνηση να χειρίστηκε το περιστατικό με ιδεολογικά κριτήρια. Συγκεκριμένα ο κ. Κυπριανού φέρεται να δήλωσε πως «‘αυτοί’ –αναφερόμενος στον Πρόεδρο Δημήτρη Χριστόφια και άλλα υψηλόβαθμα στελέχη του ΑΚΕΛ– είχαν αφήσει το Monchegorsk να πάρει ιδεολογικό χαρακτήρα τύπου σύγκρουσης Δαβίδ και Γολιάθ με τη "μικρή Κύπρο" να παίρνει το πλευρό του Δαβίδ, δηλαδή της Συρίας».
Μετά την κίνηση της Κύπρου να υποβάλει αναφορά στο ΣΑ, κίνηση την οποία δεν ενέκριναν οι ΗΠΑ, ο στόχος ήταν πλέον να παραμείνει το σκάφος στον έλεγχο της Κυπριακής Δημοκρατίας (09NICOSIA104 http://www.wikileaks.ch/reldate/2011-06-27_0.html ).
Γύρω στο μεσημέρι της 5/2 ο κ. Παντελίδης παραδέχθηκε «πως η Κυβέρνηση δεν θα έπαιρνε την απάντηση που ήθελε» μέσω της επιστολής, και πως τώρα η Λευκωσία ήταν έτοιμη να αποδεχθεί τη μεταφορά του φορτίου με την εμπλοκή τρίτης χώρας, ειδικά μετά από αυξημένες πιέσεις από τις Βρυξέλλες να συμμορφωθεί η Κύπρος με τις κοινές θέσεις της Ευρωπαϊκής Ένωσης.
Πόντιοι Πιλάτοι μέχρι τέλους
Μεταξύ των λύσεων τις οποίες πρότεινε η Κύπρος ήταν η μεταφορά του φορτίου μέσω Μάλτας
(09NICOSIA106 http://wikileaks.org/cable/2009/02/09NICOSIA106.html )
καθώς, όπως φέρεται να έχει δηλώσει ο κ. Παντελίδης, «Η Κύπρος δεν θα μπορεί να αντέξει τις πιέσεις για πολύ και πρέπει να βρούμε διέξοδο». Ακόμα και στις 6/2 όμως η Κύπρος δεν είχε δρομολογήσει το σχέδιο της συνεργασίας με τη Μάλτα, στο οποίο είχε αναφερθεί στις 5/2.
Από τότε υπήρχαν αντιδράσεις για την παρουσία του M/V Monchergorsk, το οποίο είχε μεταφερθεί στο λιμάνι της Λεμεσού (09NICOSIA108). Συγκεκριμένα στις 7 και 8/2 το σκάφος απομακρύνθηκε ελάχιστα από την ακτή. Σύμφωνα με τις αρχές, ο λόγος ήταν πως το σκάφος παρεμπόδιζε την κίνηση στο λιμάνι, όμως όπως προστίθεται, αξιωματούχος των λιμενικών αρχών έκανε αναφορά στο επικίνδυνο φορτίο του Monchergorsk.
Και πάλι οι Αμερικανοί είχαν προσφερθεί να παράσχουν τεχνική βοήθεια στην Κύπρο για καταστροφή του φορτίου, δεδομένου ότι θα τους παρέχετο μια πλήρης λίστα των περιεχομένων. Ο κ. Παντελίδης αρνήθηκε, όμως τόνισε πως οι αρχές θα εξετάσουν πλήρως τα περιεχόμενα των κιβωτίων.
Στις 13/2 το φορτίο μεταφέρθηκε στο Μαρί. Το προηγούμενο βράδυ, για ακόμα μία φορά η Κύπρος είχε αρνηθεί την προσφορά των ΗΠΑ για τεχνική βοήθεια (09NICOSIA125 http://wikileaks.org/cable/2009/02/09NICOSIA125.html ).
Αξίζει όμως να αναφερθεί πως η αρμόδια επιτροπή για τις κυρώσεις πρότεινε στην Κύπρο να κρατήσει το φορτίο ώστε να γίνει περαιτέρω διερεύνηση, ενθαρρύνοντας την αναζήτηση εναλλακτικών λύσεων με άλλα κράτη και οργανισμούς, και όλα αυτά στις 29/3 του 2009 (09STATE30114 http://wikileaks.org/cable/2009/03/09STATE30114.html ). Μέχρι τον Απρίλιο πάντως, η Κύπρος δεν είχε απαντήσει στο αίτημα της Επιτροπής Κυρώσεων για διευκρινίσεις αναφορικά με τους ιδιοκτήτες του φορτίου (09NICOSIA272 http://wikileaks.org/cable/2009/04/09NICOSIA272.html ).
«Η συνεργασία της Κυπριακής Δημοκρατίας με την Επιτροπή ήταν διστακτική, γι’ αυτό και προτείνουμε να ρωτήσετε τον Κυπριανού σε σχέση με το αίτημα του ΟΗΕ προς την Κύπρο», πρότεινε η πρεσβεία στο αμερικανικό υπουργείο Εξωτερικών.
Πως είδε την τραγωδία στο Μαρί ο τουρκοκυπριακός Τύπος
«Η αμέλεια στη Ναυτική Βάση "Ευάγγελος Φλωράκης" στοίχισε πολύ ακριβά στην ελληνοκυπριακή πλευρά», αναφέρει στο φύλλο της η «Αφρίκα».
Η «Κίπρις» με τίτλο «Μεγάλη καταστροφή στη Νότια Κύπρο» αναφέρεται στην τηλεφωνική επικοινωνία που είχε ο Τουρκοκύπριος ηγέτης, Ντερβίς Έρογλου, με τον Πρόεδρο της Δημοκρατίας, Δημήτρη Χριστόφια, στον οποίο εξέφρασε τα συλλυπητήριά του και πρότεινε την παροχή βοήθειας. Την ετοιμότητα για παροχή ρεύματος ανακοίνωσε και ο λεγόμενος υπουργός οικονομίας και ενέργειας Σουνάτ Ατούν.
Τη λύπη του για την έκρηξη και τα αποτελέσματά της εξέφρασε και ο λεγόμενος πρωθυπουργός, Ιρσέν Κιουτσιούκ, ο οποίος δήλωσε ότι οι Τουρκοκύπριοι είναι έτοιμοι να προσφέρουν ηλεκτρικό ρεύμα και υγειονομική βοήθεια.
Η «Αφρίκα» αφιερώνει το σύνολο της πρώτης σελίδας της στην έκρηξη με τον πηχυαίο τίτλο «Συμφορά» και με υπότιτλο «Η αμέλεια στη Ναυτική Βάση "Ευάγγελος Φλωράκης" στοίχισε πολύ ακριβά στην ελληνοκυπριακή πλευρά».
Η εφημερίδα «Χαμπερντάρ» με τίτλο «Καταστροφή» γράφει ότι η ηλεκτρική ενέργεια που είναι δυνατόν να παραχωρηθεί στις ελεύθερες περιοχές είναι 90 μεγαβάτ.
Η εθνικιστική «Βολκάν» γράφει ότι η εθνοφρουρά είχε αποθηκευμένα τα πυρομαχικά για να τα χρησιμοποιήσει κατά του τουρκοκυπριακού «λαού», αλλά τελικά κτυπήθηκε από τον οπλισμό της.
Η «Κίπρισλι» κάνει λόγο για προφητεία του σεΐχη της Λεύκας Ναζίμ Κιπρισί.
Δεν υπάρχουν σχόλια:
Δημοσίευση σχολίου